
LIEF & LEED
Dit najaar, in november 2026, zal het derde seizoen LIEF & LEED gewijd zijn aan de Euritmische Menskunde samen met euritmiste, euritmie pedagoge, docente in euritmie pedagogiek en auteur van o.a. ‘Bewegt Ins Leben’ Helga Daniel!
Wanneer: zondagen 1 / 8 / 15 november 2026
Waar: KLEIN productiehuis , Duinstraat 14, 2584AZ Den Haag
Tijd: 09.30h – 16h
Bijdrage: €55 per dag
€120 voor alle dagen

Helga Daniel over de drie zondagen:
In het middelpunt van de drie zondagen staat de leerkracht van de euritmie. Welke vaardigheden moet hij/zij zich veroveren, opdat de euritmie aan het kind/jonge volwassene werkzaam kan worden?
I. zondag 1 november
Het steeds nieuw doorgronden en bevragen van zijn eigen vak: Werken aan de drieleuk van de klanken. Elke keer andere klanken.
II. zondag 8 november
Het samenbrengen van de menskundige situatie van de leerlingen in bepaalde leeftijdsfasen en de toepassing van het „hoe“ van de euritmische elementen: Elke keer een ander voorbeeld: voor de Rubikon, na de Rubikon, middenbouw en bovenbouw.
III. zondag 15 november
De techniek van het natuurlijke samenbrengen van bewegen en spreken: Langzame opbouw van een klank en de beweging, naar een woord en de beweging, en naar een zin en de beweging.

locatie & tijden
Dit jaar vindt LIEF & LEED deels plaats op korte loopafstand van KLEIN productiehuis, in het Stiftgebouw in Den Haag! In de jaren ‘70 o.a. in gebruik van de Euritmie Academie Den Haag en heden ten dage een ‘tuinhuis’ met monumentale status.
LIEF & LEED tijden:
09.30h inloop
10h – 12.30h euritmie in het Stiftgebouw
12.30h – 13.30h wandeling naar KLEIN productiehuis alwaar lunch
13.30h – 16h voortzetting in KLEIN productiehuis

Albert von Baravalle

Collectief de STOET
Collectief de STOET is een platform voor zelfstandig werkende euritmisten, ontstaan uit de samenwerkingen binnen Stichting Boilerhouse. Vanuit een gedeelde drijfveer om de euritmie te verdiepen en verbreden, biedt de STOET ruimte aan dialoog, onderzoek en artistieke vernieuwing.
De STOET wenst de euritmie een bredere maatschappelijke grond te geven door onder andere de muzische en beeldende kunsten grensverleggend om te vormen en tot drager te maken die de verborgen mens en wereld opent. Naast het delen van lief en leed staan de werkontmoetingen, vakverdieping (podiumkunst / pedagogie / ondersteunend / sociaal), studie, idee- en projectontwikkeling en repeteren hoog in het vaandel.
Door middel van gesprekken en het delen van onze dagelijkse ervaringen als euritmist ontstaan initiatieven waarin verschillende vakgebieden binnen de euritmie worden onderzocht en beoefend. Een platform waarin ieder zich als zelfstandig ondernemer kan ontwikkelen, vanuit eigen expertise, gezamenlijk gedragen.
Ons onderkomen is KLEIN Productiehuis: Duinstraat 14-2584 Den Haag / Scheveningen.
De rechtsvorm van Stichting Boilerhouse speelt een dragende rol bij realisatie van subsidieaanvragen voor projecten.
Voor vragen, aanmelding en meer informatie, mail ons via:
Het Collectief:
Roos de Vries (1999) studeerde aan de opleiding Docent Dans Euritmie aan de Hogeschool Leiden van 2019 tot 2024. Vanaf 2021, twee jaar kunstzinnig werkzaam geweest bij DeDae: Dutch Eurythmy Dance Ensemble. Vanaf 2022 nauw verbonden aan Stichting Boilerhouse projecten. Sindsdien medewerkster bij Stichting Boilerhouse als uitvoerend kunstenaar en beginnend projectontwikkelaar, tevens medeoprichter Collectief de STOET.
Van 2023 tot 2024 euritmie docent 7e klassen aan het Marecollege Leiden en sinds 2024 euritmie docent aan het Rudolf Steiner College Rotterdam.
Michaela Bekman (1979) 2003 afronding Hogeschool Helicon. Projectmedewerking bij Teatro Delle Stelle (2003-2009), EEN (2009-2014) en Boilerhouse (2009-2024). Scholing euritmie in werkgebieden bij Annemarie Ehrlich-Liefmann (opleiding Sekem 2005-2006). Boilerhouse en het werk met haar vader, Adriaan Bekman, op het gebied van horizontaal leiderschap en euritmie in werkgebieden zijn leidraad in haar leven.
Vanaf 2019 euritmie docent aan het Rudolf Steiner College Rotterdam. (2007-2020) medewerkster bij Stichting Anton Constandse.
Martje Brandsma (1983) Studie: dansdocent, euritmie, podium euritmie, euritmie-improvisatie, dramatische euritmie. Werk: dansdocent en vast ensemble lid bij het Goetheanum-Eurythmie-Ensemble. Is euritmie opleider. Zelfstandig kunstenares, solo en in groepen voor de gebieden podium, video en film, museum, locatietheater.
Is aangesloten bij Boilerhouse, collectief de STOET, Kollektief Bühne Heute, Ensemble Public Secrets, Forms en Goetheanum Eurythmie-Ensemble. Is oprichtster van Studio Martje Brandsma.
Laura Vink (1954) Euritmieopleiding o.l.v. Werner Barfod (1972-1976). 35 jaar artistiek leider Stichting Boilerhouse / locatietheaterprojecten. Inspirator / medeoprichter Collectief de STOET. Organisator Boilerhouse-Minimasters / mede-initiator Boilerhouse-ZOMERWEKEN.
Was 20 jaar euritmie docent waarvan 17 jaar bovenbouw Rudolf Steiner College Rotterdam. Is periodiek docent euritmie bij Hogeschool Leiden (Deeltijd 1 en 2).
Over LIEF & LEED
Euritmisten voor Euritmisten
We nodigen jullie van hárte uit om samen met ons in gesprek en in beweging te komen! Vragen die ieder van ons blijvend bezighouden zullen centraal staan en aandacht krijgen. Een veilige haven waarin we gevoelens van kwetsbaarheid kunnen uiten én onze onzekerheden en overwinningen binnen ons vak als euritmist met elkaar kunnen delen!
Een plek voor het delen van Lief en Leed!
Collectief de STOET organiseert en beoogt een euritmische draagruimte voor zowel studerende, net beginnende als ervaren euritmisten. De dag begint met gesprek waar de vragen en ervaringen van de deelnemers de ruimte krijgen. Deze gesprekken vormen de basis voor de cursussen die volgen, waarin we verschillende aspecten van euritmie belichten en verdiepen. Tijdens de cursussen krijgen deelnemers de kans om zich te verdiepen binnen diverse vakgebieden van de euritmie.
Onze cursusleiders, met expertise variërend van kunst, meditatie, therapie tot pedagogiek, bieden een handreiking en delen graag hun ervaringen en inzichten uit hun eigen werkpraktijk en onderzoek.
Mét koffie, thee en een verzorgde lunch!
Deze dag biedt een unieke kans om jezelf te verrijken en te verdiepen binnen de verschillende vakgebieden van de euritmie. De dagen zijn ook individueel te bezoeken, zodat je zelf kunt kiezen welke onderdelen het beste aansluiten bij jouw interesses en behoeften.
LIEF & LEED 2025

Ook dit jaar nodigt Collectief de STOET verschillende gasten uit met rijke ervaring binnen het pedagogische werkveld!
Zondag 2 november met Berpke van Oers, euritmie docent onderbouw en coach.
Zondag 9 november Karsten Timm, euritmie docent op het Karel de GroteCollege Nijmegen.
Zondag 16 november Marina Akkerman, voormalig euritmie docent De Vrije School, Waalsdorperweg Den Haag.
Met praktisch concrete uitwisseling en gesprek beogen we dieper door te dringen tot ‘het pedagogische’ in het euritmische wezen vanuit de Antroposofische Menskunde. Onder andere onderzoeken we wat de euritmische consequenties zijn zodra we dieper doordringen en inzage krijgen in de leeftijdskarakteristieken. Welke zijn dat? Hoe dragen die inzichten bij aan differentiatie in aanpak en innerlijke attitude in onze lessen? Van waaruit benaderen we concreet – binnen bepaalde leeftijdsfasen – klankgebaren, intervallen, tonen? Hoe, waaruit en waarmee sluit ik aan bij leeftijdsfasen? Waaraan dragen geometrische vormen en de euritmisch pedagogische oefeningen met koperstaven bij aan de opbouw, het steunen en versterken van het incarnatieproces van wezensdelen en ziele-ontwikkeling – van de jonge mens.
Hoe kan ik dit concreet formuleren op ouderavonden en binnen het schoolcollege? Vragen richten zich op het waarom van leeftijdsspecifieke benaderingen, de werking van materialen, het belang van herhaling en de zegen van ‘het fout doen’ in het leerproces, en de impact van huidige veranderingen in lesduur en -frequentie (o.a. 70 minuten rooster 1x per week).
Vanuit gesprek en de handreikingen die voortkomen uit jarenlange leservaring van onze gasten, beogen we een euritmische draagruimte voor het delen van ons lief en ons leed – drie zondagen nodigen uit tot verdiepen van pedagogische vragen, delen van ervaringen en openleggen over het belang van zorgvuldigheid die de euritmie vraagt.
LIEF EN LEED 2024

Euritmisten voor Euritmisten
We nodigen jullie van hárte uit om samen met ons in gesprek en in beweging te komen! Vragen die ieder van ons blijvend bezig houden zullen centraal staan en aandacht krijgen. Een veilige haven waarin we gevoelens van kwetsbaarheid kunnen uiten én onze onzekerheden en overwinningen binnen ons vak als euritmist met elkaar kunnen delen!
Een plek voor het delen van Lief en Leed!
Zo 26 mei
Pedagogische euritmie / voortzetting bovenbouw en alfabet – Laura
Ondersteunende euritmie – Angeline
Meditatieve euritmie / TAO – Martje
Zo 8 september
Kunstzinnige euritmie en verdieping – Martje
Zo 20 oktober
Ochtend en begin middag
Pedagogische euritmie / geometrische vormen – Franziska
Dag afsluiten – Meditatieve euritmie / TAO – Martje
Zo 10 november
Kunstzinnige euritmie en verdieping – Martje
Zo 24 november
Pedagogische euritmie / geometrische vormen – Franziska
Verdere informatie zie uitnodiging en informatiemail .

